HABER
Bir BM soruşturma komisyonu Filistinli çocukların kasten hedef alındığını tespit etti
Haziran 2026
Olgu
23 Haziran 2026’da BM’nin Doğu Kudüs dahil İşgal Altındaki Filistin Toprakları ve İsrail’e ilişkin Bağımsız Uluslararası Soruşturma Komisyonu “The essence of childhood has been destroyed” (A/HRC/62/CRP.2) başlıklı raporu yayımladı. Komisyon, İsrail’in Filistinli çocukları kasten hedef almayı sürdürdüğüne, bunun Gazze’de soykırım ve diğer vahşet suçları, Batı Şeria’da ise savaş suçları oluşturduğuna dair makul gerekçeler bulunduğunu sonucuna varmaktadır. Rapora göre, 7 Ekim 2023 ile 7 Ekim 2025 arasında en az 20.179 çocuk öldürüldü ve 44.143’ü yaralandı — kurbanların yaklaşık %30’u — ve öldürmeler Ekim 2025 ateşkesinden sonra dahi sürdü. Belge ayrıca çocuklara yönelik alıkoyma, işkence ve cinsel şiddeti, yenidoğan ve doğum servislerine saldırıları, kuşatmayla dayatılan açlığı ve okulların ve yetimhanelerin yıkımını kaydeder. Bu tablo, Hamas’ın 7 Ekim 2023 saldırısı (1.200 ölü, yaklaşık 250 rehine) ve savaşın 72.000’den fazla Filistinliyi bulan genel bilançosu ile birlikte okunmalıdır. İsrail raporu reddetti: Cenevre temsilciliği onu “iftira niteliğinde bir sahtekarlık” olarak niteledi, çocuklara verilen zararı en aza indirmeye çalıştığını belirtti, kasten hedef alma suçlamasını kesin bir dille reddetti ve Komisyonu Hamas’ın taktiklerini görmezden gelmekle suçladı.
Hukuki yorum
Komisyon, BM İnsan Hakları Konseyi’nin 2021’de kurulan (kar. S-30/1) bir olgu tespit organıdır: bir mahkeme değildir ve “makul gerekçeler” ölçütüyle çalışır. Daha Eylül 2025’te İsrail’in Gazze’de soykırım işlediği sonucuna varmış, 1948 Soykırım Sözleşmesi’nin yasakladığı beş fiilden dördünü tespit etmişti. Başvurulan belgeler Soykırım Sözleşmesi, IV. Cenevre Sözleşmesi, Roma Statüsü ve BM Şartı ile birlikte Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’dir. Yargısal yol ayrı kalır: Güney Afrika’nın İsrail’e karşı soykırım davası Uluslararası Adalet Divanı önünde derdesttir — Divan, Temmuz 2024’te İsrail’in işgal altındaki topraklardaki varlığını zaten hukuka aykırı ilan etmiştir — Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde ise bir soruşturma açıktır. Bir komisyonun tespiti bir hüküm değildir: sorumluluğa işaret eder, onu yargılamaz.
Sonuçlar
Komisyon yalnızca İsrail’e değil tüm üye devletlere tavsiyelerde bulundu: hesap verebilirliği sağlamak, silah transferlerini durdurmak, hedefli yaptırımları değerlendirmek. Hukukun tutarlılığı işte burada ölçülür. Başka saldırılar karşısında hızlı ve sert araçları devreye sokabilen aynı devletler, aynı emredici normları burada da uygulamaya çağrılıyor. İsrail Komisyon’la işbirliği yapmadı ve 2023’ten bu yana on üç bilgi ve erişim talebini yanıtsız bıraktı. Hukukun kağıt üzerinde öngördüğü ile fiilen uygulanan arasındaki mesafe, tam da bu platformun belgelediği şeydir: hukuk herkes için geçerlidir ya da hiç kimse için.
Kaynaklar: OHCHR (rapor) · Al Jazeera · Haaretz · UN News